Кирилица и латиница во документи: имиња и транслитерација

Имињата се најчестата грешка во документите затоа што едно исто име има повеќе точни записи: кирилички во изводот и личната карта, латиничен во пасошот, и уште некој неформален во е-поштата на клиентот. Правилото е едно: името се препишува од документот на кој се повикувате, буква по буква, а не од сеќавање или од порака.

Зошто токму имињата грешат најчесто?

Затоа што за име нема формула за проверка. ЕМБГ има должина и структура, датумот има календар, а името е точно само ако е еднакво со записот во документот. Личните имиња носат букви што немаат еднозначен латиничен парник: Ѓ, Ќ, Ѕ, Џ, Љ, Њ. Кај нив секое прекуцување меѓу писма е одлука, а различни луѓе и различни години одлучувале различно.

Двојните записи се нормални, не грешка

Иста личност сосема легитимно постои во повеќе записи. Во пасошите од 2004 година наваму се користи транслитерација со двобуквени комбинации, па Ѓорѓи станува Gjorgji, а Живко станува Zhivko. На постари документи, дипломи и во банкарски записи истите имиња знаат да стојат како Djordji или Zivko. На патоказите пак се користат букви со надредени знаци, ǵ и ž (прегледот на системите е на mk.wikipedia.org, „Транслитерација на македонското писмо“). Ниту еден од овие записи не е „погрешен“ сам по себе: погрешно е да се помешаат во ист документ.

• Ѓ се среќава како gj и dj: Ѓорѓиев како Gjorgjiev и Djordjiev.
• Ќ се среќава како kj и k: Петковиќ како Petkovikj и Petkovik.
• Ж, Ч и Ш како zh, ch, sh во пасош, а како ž, č, š во постари записи.
• Џ како dzh или dj, Ѕ како dz: ретки, па затоа секогаш изненадуваат.

Кој запис оди во кој документ?

Одговорот секогаш го дава изворниот документ за конкретната намена, не навиката. Документ што се потпира на изводот и личната карта го носи кириличкиот запис од нив. Документ за странство што се повикува на пасош го носи латиничниот запис од пасошот, токму со неговите букви, дури и ако вам ви изгледаат необично. Кога во еден предмет се јавуваат и кирилички и латиничен запис, наведете ги двата онака како што стојат во документите, наместо сами да прекуцувате од едното писмо во другото.

Внатре во еден документ важи и второ правило: ист запис насекаде. Име што во заглавието е Ѓорѓиев, а во членот за потписи Ѓоргиев, е грешка дури и ако двата записа некаде постојат. Името обично се јавува на три до пет места во еден договор, и секое место се проверува.

Како се проверува име

Име не се проверува со прелетување, зашто окото чита цели зборови и си дополнува само. Ѓорѓиев и Ѓоргиев на брзо читање се исти. Проверката мора да се спушти на ниво на буква, барем таму каде што буквите се ретки, и мора да го опфати секое појавување на името, не само првото.

• Според документот, не според сеќавањето. Документот нека стои отворен до текстот.
• Буква по буква кај ретките букви: токму таму се разликите што окото ги прелетува.
• Секаде каде што се јавува: првото спомнување, средината на текстот, местото за потпис.
• Со родот и падежот: „роден“ или „родена“, „неговиот“ или „нејзиниот“, презимето во правилната форма.
• Двојните презимиња со цртичката или без неа, точно како во изводот.

Имињата со popolni.mk, без прекуцување меѓу писма

Прекуцувањето меѓу писма е чекорот што најлесно се вади од работата. popolni.mk чита слики и скенови од документите на странката и ги внесува имињата во Word документот што веќе го користите, онака како што стојат во приложениот материјал. Име што го нема во приложеното останува празно поле, ништо не се погодува. Потоа проверувате буква по буква таму каде што буквите се ретки, поправате ако има што, и преземате готова датотека. Изгледот на документот останува ист.

Кратката верзија

Едно име има повеќе точни записи: кирилички во изводот, латиничен со двобуквени комбинации во пасошот, постари варијанти во старите документи. Затоа името никогаш не се пишува од сеќавање: се препишува од документот што важи за конкретната намена, се проверува буква по буква кај ретките букви, и се држи ист запис низ целиот документ. Мешањето писма во ист збор е невидлива грешка, па внимавајте при лепење текст.